De EU AI Act geldt in fases. Sinds februari 2025 zijn onaanvaardbare AI-toepassingen verboden en is AI-geletterdheid van medewerkers verplicht (Artikel 4). Vanaf 2 augustus 2026 geldt de transparantieplicht (Artikel 50). De zwaarste high-risk-verplichtingen zijn uitgesteld naar 2 december 2027, formeel vastgelegd in de Digital Omnibus van juni 2026. Voor het MKB tellen dus vooral de deadlines van nu.
De EU AI Act classificeert AI-systemen naar risico — onaanvaardbaar, hoog, beperkt, minimaal — en koppelt daar verplichtingen aan: hoe hoger het risico, hoe meer regels. Voor de meeste MKB-toepassingen geldt "beperkt" of "minimaal", maar dat betekent niet "geen verplichtingen". Deze pagina zet de fasering op een rij, zodat u weet wat wanneer geldt.
De praktische vertaling per verplichting leest u in ons artikel EU AI Act: wat moet je MKB-bedrijf nu doen?
Onaanvaardbare AI-toepassingen (zoals social scoring en emotion recognition op de werkvloer) zijn verboden, en medewerkers die met AI werken moeten voldoende AI-geletterd zijn.
U moet kenbaar maken wanneer een klant met AI te maken heeft — bij chatbots en bij AI-gegenereerde content.
Geen onderdeel van de AI Act, maar wel dezelfde compliance-agenda: de Nederlandse NIS2-invulling treedt in werking zonder overgangstermijn.
De zwaarste verplichtingen voor high-risk AI zijn uitgesteld naar 2 december 2027. Relevant voor AI in o.a. werving, kredietverstrekking en onderwijs-beoordeling.
Twee verplichtingen zijn al actief. Ten eerste het verbod op onaanvaardbare AI: social scoring, emotion recognition op de werkvloer of in het onderwijs, predictive policing puur op profilering en biometrische categorisering naar gevoelige kenmerken. Voor de meeste MKB-bedrijven niet van toepassing — maar check uw HR-tech rond werving en performance-analyse. Ten tweede de AI-geletterdheidsplicht (Artikel 4): iedereen die met AI-systemen werkt moet voldoende AI-geletterd zijn, ook de medewerker die "alleen maar" ChatGPT of Copilot gebruikt. Dit is voor de meeste bedrijven de eerste concrete actie. Onze AI-geletterdheid training dekt de plicht af met e-learning, een live sessie en een certificaat als compliance-bewijs — en kan tot 60% vergoed worden via de SLIM-subsidie.
Dan gaat de transparantieplicht (Artikel 50) in: u moet kenbaar maken wanneer een klant met AI te maken heeft. Gebruikt u een chatbot, dan moet de gebruiker weten dat hij met AI praat. Publiceert u AI-gegenereerde content (afbeeldingen, video's), dan moet die als zodanig herkenbaar zijn. Beide zijn relatief eenvoudig op te lossen — een disclaimer onder de chatbot, een watermerk op de afbeelding — maar het moet wel geregeld en gedocumenteerd zijn. De AI-Compliance Toolkit bevat kant-en-klare documentatiesjablonen voor Artikel 4 en Artikel 50, zodat u dit aantoonbaar op orde brengt.
De zwaarste categorie — high-risk AI — kent verplichtingen als risico-analyse, datakwaliteit, menselijk toezicht, technische documentatie en registratie in een EU-database. Die zijn uitgesteld naar 2 december 2027. High-risk wordt strikt gedefinieerd: AI in werving en HR-beslissingen, kredietverstrekking, onderwijs-beoordeling, kritieke infrastructuur en juridische beslisondersteuning. De meeste MKB-toepassingen vallen hier níét onder. Geen reden voor high-risk-paniek dus — wél reden om de deadlines die nú leven (geletterdheid en transparantie) eerst op orde te brengen. Zet u AI in voor bijvoorbeeld recruitment-screening of leningbeoordeling, begin dan wel op tijd met de voorbereiding via onze Responsible AI-dienst.
2026 is een druk compliance-jaar. Naast de AI Act treedt op 15 augustus 2026 de Cyberbeveiligingswet in werking — de Nederlandse invulling van NIS2, zonder overgangstermijn. Die wet raakt niet alleen aangewezen sectoren, maar via de ketenverantwoordelijkheid ook veel MKB-leveranciers. Check met onze gratis NIS2-checklist of uw bedrijf eronder valt, of lees het volledige artikel NIS2 & de Cyberbeveiligingswet: wat het MKB vóór 15 augustus 2026 moet regelen.
Starten met een AI-inventaris en medewerker-training is het belangrijkste — die twee dekken voor de meeste MKB-bedrijven het grootste deel van de verplichtingen die nu gelden:
Niet zeker waar u staat? Doe de gratis AI-Compliance & Risicoscan — in 3 minuten uw blootstelling per verplichting, met een eerlijk rapport.
Doe de gratis AI-Compliance & Risicoscan, of voldoe direct aan de plicht die nu al geldt met de AI-geletterdheid training.
Doe de gratis risicoscan Bekijk de AI-geletterdheid training